Cục Hàng hải Việt Nam đã có kết luận sau khi kiểm tra giá cước và phụ thu ngoài giá cước của các hãng tàu nước ngoài tại Việt Nam. Theo đó, phần lớn thị phần vận tải xuyên đại dương đều do các hãng tàu ngoại khai thác và chi phối nên giá cước và phụ thu sẽ do các doanh nghiệp quyết định.
Về việc kiểm tra giá cước và phụ thu ngoài giá cước của các hãng tàu, đại diện Cục Hàng hải Việt Nam nhận định: “Việc niêm yết giá cước và các loại phụ thu không mang lại nhiều ý nghĩa trong việc quản lý, kiểm tra và giám sát giá”.
Cuối năm 2020, đứng trước tình hình tăng giá cước vận tải biển liên tục, Chính phủ đã yêu cầu liên bộ Giao thông Vận tải và Công Thương kiểm tra, làm rõ và xử lý nếu có vi phạm pháp luật trong việc tăng giá thuê container và tàu. Nguyên nhân là trong quý I năm nay, giá cước từ Việt Nam đi châu Âu và Bắc Mỹ đã tăng lên gấp 5 đến 7 lần so với thời điểm trước tháng 10/2020.
Tại Việt Nam, việc vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu đi châu Âu và Bắc Mỹ của nhiều hãng tàu ngoại đều hoạt động thường xuyên (chiếm 95% thị phần vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu). Các hãng tàu nội chưa đủ năng lực khai thác nên đứng ngoài cuộc chơi vận tải biển quốc tế.
Một tổ liên ngành được thành lập gồm đại diện của Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính kiểm tra giá cước của 9 hãng tàu là Maersk Lines, Yangming, MSC, OOCL, CMA – CGM, Hapag – Lloyd, ONE, Evergreen, HMM. Những hãng này đang đảm nhận các tuyến đi châu Âu, Bắc Mỹ xuất phát từ cảng Lạch Huyện và cảng Cái Mép – Thị Vải với tần suất 18 chuyến/ tuần đi châu Mỹ và 2 chuyến/tuần đi châu Âu.
Đây là các doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài, làm đại lý hợp đồng cho công ty mẹ nên doanh thu các loại bao gồm giá cước và phụ thu đều được quyết định và thu lợi nhuận bởi công ty mẹ. Đại lý nộp thuế cho nhà thầu và các loại thuế khác theo quy định.
Vấn đề là các hãng tàu đều thực hiện việc niêm yết giá cước trên website bao gồm cả việc thay đổi giá, nhưng lại không thể hiện thời gian niêm yết. Do đó, nhiều doanh nghiệp không biết thực hiện việc tính giá và niêm yết trước 15 ngày mỗi khi thay đổi giá cước.
Ngoài ra, Cục Hàng hải Việt Nam nhận định việc thiếu container trên toàn cầu đã dẫn đến việc tăng giá cước đột biến trong suốt thời gian qua. Bên cạnh đó, lượng container rỗng hút về Trung Quốc vì nhu cầu chuyên chở nước này tăng mạnh khiến cả thế giới rơi vào tình trạng thiếu container trầm trọng và giá cước ở các quốc gia (trong đó có Việt Nam) cũng bị “đội” lên chóng mặt.
Về việc phụ thu ngoài giá cước, các hãng có từ 3-5 loại phụ thu: phụ thu tỷ giá xăng dầu, phụ thu nước sở tại, phụ phí xếp dỡ hàng tại cảng, phí vệ sinh container, phụ thu theo giá cước… Trong đó, phụ phí xếp dỡ hàng chiếm tỷ trọng lớn nhất, khoảng 100 – 170 USD/container. Tất cả các hãng đi Châu Âu và Bắc Mỹ đều tiến hành thu. Toàn bộ các mức giá đều do các hãng tự đề ra mà không cần sự thỏa thuận với khách hàng cũng như không báo trước.
Cái khó của các nhà xuất nhập khẩu Việt Nam là phụ thuộc hoàn toàn vào các hãng vận chuyển nước ngoài, thông qua đại lý, công ty logistics…chứ không thể làm việc trực tiếp với hãng tàu. Đối với các tuyến đi châu Âu và châu Mỹ thì tỷ lệ container trực tiếp đặt chỗ từ Việt Nam với hãng tàu là rất thấp (chỉ chiếm 10% đối với tuyến đi Bắc Mỹ và 20% đối với tuyến đi châu Âu).
Việc ký hợp đồng vận tải và trả cước vận tải thường do đối tác nước ngoài đảm nhận. Chỉ có một số ít chủ hàng lớn tại Việt Nam ký hợp đồng trực tiếp với các hãng nước ngoài do có sản lượng hàng hóa xuất nhập khẩu ổn định. Vì vậy, doanh nghiệp Việt chắc chắn sẽ gặp rủi ro và thiệt thòi khi giá cước vận tải quốc tế đang biến động mạnh.
Do không có quy định pháp luật về đăng ký và quản lý tuyến vận tải nên hãng tàu khi vào Việt Nam hoạt động không phải đăng ký tuyến. Việc mở tuyến, bỏ tuyến, bổ sung hay rút tàu đều do hãng tàu quyết định nên các cơ quan quản lý nhà nước khó có thể kiểm soát về lịch trình tàu và số chỗ trên tàu khi cập cảng Việt Nam. Do đó, nếu các hãng tàu không có sự cam kết chắc chắn về lịch trình và chỗ trên tàu thì doanh nghiệp có nguy cơ đối mặt với rủi ro rất cao.
Cục Hàng hải Việt Nam cho rằng việc giá cước và các loại phụ thu do hãng tàu quyết định mà không phải đăng ký kê khai với cơ quan quản lý. Vì vậy, việc niêm yết giá cước và phụ thu không mang lại nhiều lợi ích trong công tác kiểm tra và giám sát giá. Nói cách khác, các hãng tàu được toàn quyền quyết định việc này.
Nguồn: Kinh Tế Sài Gòn Online
>> Có thể bạn quan tâm:
>> Nhận báo giá các dịch vụ của Advantage Logistics tại đây:
>> Thông tin liên hệ của chúng tôi:
? Địa chỉ: Lầu 7, tòa nhà WMC, 102ABC Cống Quỳnh, phường Phạm Ngũ Lão, Quận 1, TP.Hồ Chí Minh, Việt Nam
? Email: nicky@advantage.vn / truc@advantage.vn
✏ Hotline (cell/ zalo/ viber): 0909054866 (Mr.Quyền) / 0938444043 (Mr.Trực)
? Web: https://advantage.vn
[:]
